پایان نامه کاربرد سلاح های هسته ای از دیدگاه حقوق بین الملل

  • Code: # 4331

  • تعداد صفحات: 160
  • فرمت فایل: word
  • سال: مشخص نشده
  • مقطع: کارشناسی ارشد
  • دسته بندی: حقوق
قیمت: ۴۹,۰۰۰ تومان
۵۸,۸۰۰ تومان
دانلود فایل
  • خلاصه
  • فهرست
  • خلاصه پایان نامه کاربرد سلاح های هسته ای از دیدگاه حقوق بین الملل

    پایان نامه

    برای دریافت درجه کارشناسی ارشد

    در رشته حقوق بین الملل 

    مقدمه:

    در تهیه و تدوین این پایان نامه از راهنمائیها و کمکهای سروانی سود جسته ای که لازم می دانم در اینجا از آنها سپاسگذاری نمائیم. از استاد ارجمند جناب آقای دکتر منصور وفائی که با تقبل مسئولیت استاد راهنمایی، و با فراهم نمودن بسیاری از منابع این پایان نامه و ارائه راهنماییهای ارزشمند در جریان تدوین آن، نقش مؤثری در به سرانجام رسیدن این پایان نامه داشتند، صمیمانه متشکرم. از جناب آقای دکتر محمد تقی عابدی نیز که با ارائه مشورت های لازم در تکمیل این پایان نامه نقش داشتند متشکرم. همچنین لازم است از همکاری و مساعدتهای بی دریغ کارکنان کتابخانه مجلس شورای اسلامی تشکر کنم.

     

    تاریخچه مختصر:

    در طول تاریخ، جنگ یکی از جنبه های حیات و زندگی بشر را تشکیل می داده است و تاریخ هر قوم و ملتی، مشحون از داستانهای پیروزی و شکست است. تکامل دانش و اطلاعات بشری نیز از جمله در اختیار این قسمت از زندگی انسان قرار گرفت و به تکامل ابزار جنگی منجر شد. اگر زمانی پیروزی مدیون زور بازو و جنگاوری و شوالیه گری می دانستند، با تکامل تسلیحات و اختراع ابزارهای جنگی جدید، این امکان فراهم شد که از فواصل دور اقدام به حمله نمایند و به تدریج نیز اخلاق حاکم بر رزمندگان تغییر نمود. اوج این تکامل، اختراع سلاح هسته ای است.

    قدرت تخریبی بسیار زیاد و اثرات جانبی این سلاح که گاه تا سالین دراز باقی می ماند، بسیاری از اندیشمندان، حقوقدانان و دولتها را بر آن داشت تا برای ممنوعیت استفاده و نابودی این سلاح دست به کوشش زنند. از سوی دیگر، تئوری بازدارندگی هسته ای، اساس سیستم دفاعی قدرتهای هسته ای را – به ویژه در جریان جنگ سرد – تشکیل می داد و بسیاری از دولتهای غیر هسته ای نیز زیر چتر هسته ای یکی از دو بلوک سیاسی قرار داشتند. به این ترتیب، در جریان نیم قرنی که از استفاده از سلاح هسته ای می گذرد، حقوق بین الملل با دو گرایش مواجه بوده است. از یک سو دولتهای دارای سلاح هسته ای می کوشیدند تا با استناد به برخی از اصول حقوق بین الملل و همچنین ادعای وجود خلاء حقوقی، مشروعیت کاربرد سلاح هسته ای را توجیه نمایند و از سوی دیگر، برخی دولتها سعی داشتند تا با استناد به دیگر قواعد بین الملل، استفاده از آن را مغایر این حقوق نشان دهند. خاتمه جنگ سرد و فروپاشی بلوک شرق، این امکان را فراهم آورد تا دولتهای موافق ممنوعیت استفاده از سلاح هسته ای، این مساله را به رکن قضایی سازمان ملل متحد ارجاع کنند و خواستار نظریه حقوقی این رکن شوند. به این ترتیب این امکان فراهم آمد تا در مرجعی بین المللی، با دیدگاهی حقوقی به این مساله نگریسته شود. دولتهای بسیاری برای دفاع از موضع خود در دیوان گرد آمدند و سرانجام دیوان بین‌المللی دادگستری در هشتم ژوئیه 1996 اقدام به صدور نظریه مشورتی نمود. در این پایان نامه خواهیم کوشید تا کوشش های 50 ساله دولتها و نظریه مشورتی فوق را مورد بررسی قرار دهیم.

     

    بخش نخست

    جامعه بین المللی و سلاحهای هسته ای

    در طول نیم قرنی که از اختراع سلاح هسته ای می گذرد، برخی دولتها در پی کسب این سلاح برآمدند و در عین حال در جهت تکامل و هرچه قدرتمند تر و مؤثرتر نمودن این سلاح نیز گام برداشته اند. به موازات این اقدامات، کوششهایی نیز در جهت محدودیت و ممنوعیت این سلاح به عمل آمد و برخی دولتها سعی کردند تا از طریق انعقاد معاهدات و یا ایجاد عرفی در این زمینه، مانع از کاربرد مجدد این سلاح شوند. در این گفتار، به مجموع این تلاشها نظر خواهیم افکند و بدین منظور در بخش نخست، به ساخت سلاح هسته ای، انواع آن و آثار مخرب این سلاح می پردازیم و خواهیم دید که این سلاح به چه نحوی مسیر تکاملی خود را طی کرد. همچنین به کوششهای به عمل آمده در جهت ممنوعیت این سلاح خواهیم پرداخت و طی آن بررسی معاهدات دو و چند جانبه، قطعنامه های مجمع عمومی و عرف و توسل به دیوان بین المللی دادگستری خواهیم پرداخت. در بخش دوم سعی بر آن آمده است که موضوع ایران در برابر سلاحهای هسته ای و تحولات روز مورد بررسی قرار گیرد.

     

    فصل اول – انواع سلاحهای هسته ای و اثرات آن

    مبحث اول: ساختمان اتم و شکافت هسته آن

    در سال 1913، دانشمندی دانمارکی به نام نیلزبور، مدلی برای ساختمان اتم پیشنهاد نمود که به علت سادگی آن، امروزه نیز برای شرح ساختمان اتم به زبان ساده به کار می رود.

    بر اساس این مدل، هر اتم از یک هسته و الکترونهایی تشکیل می شود که در اطراف هسته و به دور آن، در گردش می باشند. هسته تنها  فضای اتم را اشغال می کند، هرچند که اکثریت وزن اتم در همین هسته می باشد. در داخل هسته، پروتونها و نوترونها جای دارند. بار الکتریکی پروتون مثبت است و نوترونها فاقد بار الکتریکی می باشند. وزن پروتونها و نوترونها تقریباً برابر است. الکترون دارای بار منفی است و تنها  پروتون وزن دارد. از آنجا که در هر اتم، تعداد الکترونها و پروتونها با یکدیگر برابر است، همدیگر را از نظر بار الکتریکی خنثی نموده و بنابراین بار الکتریکی هر اتم خنثی است.

    در نگاه نخست به نظر می رسد که پروتونها که دارای بار مثبت می باشند، باید به علت دافعه ناشی از یکسان بودن بارهای خود، یکدیگر را دفع کنند و هسته متلاشی شود، ولی به علت وجود نوترونها در هسته، پروتونها درکنار یکدیگر باقی می مانند و در حقیقت، نوترونها به عنوان سیمان در هسته اتم عمل می کنند. با این حال، به تدریج که تعداد پروتونها افزایش می یابد، دافعه بین آنها نیز زیادتر می شود و در کنار هم باقی ماندن پروتونها مشکل تر می گردد. اورانیوم چنین حالتی دارد. اتم اورانیوم به دو صورت در طبیعت موجود است و از این روی اصطلاحاً گفته می شود که دارای دو ایزوتوپ می باشد. یکی از ایزوتوپهای اورانیوم، 146 نوترون دارد. این ایزوتوپ دیگر اورانیوم، 3 پروتون کمتر دارد و اورانیوم – 235 نام دارد. این ایزوتوپ تنها 7/0% از اورانیوم طبیعی را تشکیل می دهد و بقیه اورانیوم طبیعی، اورانیوم – 238 است. علت محدودیت اورانیوم – 235 در طبیعت، ناپایداری هسته این ایزوتوپ می باشد.

    سنگ معدن اورانیوم از معادن سطحی و یا زیرزمینی استخراج می شود. ایالات متحده امریکا، افریقای جنوبی، شوروی سابق و استرالیا دارای معادن غنی اورانیوم می باشند. پس از استخراج، سنگ معدن اورانیوم در آسیابهای مخصوصی خرد می شود و به صورت ماسه در می آید. سپس، سنگ معدن خرد شده را در حلالهای شیمیایی مخصوصی حل می کنند و اکسید اورانیوم به دست می آورند. این ترکیب که اصطلاحاً کیک زرد نامیده می شود، 85% اورانیوم دارد. علاوه بر کیک زرد، ماسه اضافی نیز باقی می ماند که سمی و حاوی مواد رادیو اکتیو است. از یک معدن اورانیوم، هر ساله بطور متوسط 1000 تن اورانیوم به دست می آید که این خود مستلزم استخراج 250.000 تن سنگ معدن اورانیوم می باشد. سپس از اورانیوم به دست آمده که 3/99% آن را اورانیوم – 238 تشکیل می دهد، اورانیوم – 235 را که در ساختن سلاح اتمی به کار می رود، جدا می کنند. این عمل، تغلیظ اورانیوم نامیده می شود.

    همان طور که گفته شد، اورانیوم – 235 نسبت به اورانیوم – 238 ناپایدار تر است. اگر یک نوترون آزاد به هسته اتم اورانیوم – 235 برخورد کند، اورانیوم – 236 به وجود می آید. این اورانیوم بسیار ناپایدار است و به سرعت شکسته می شود.

    این فرایند شکافت هسته (فیسیون) نامیده می شود و در نتیجه آن، انرژی بسیار عظیمی آزاد می شود که اصطلاحاً انرژی هسته ای نامیده می شود. در نتیجه شکافت هسته اورانیوم، دو ماده دیگر به وجود می آید، یکی با 38 پروتون و 52 نوترون که “استرونتیم” نامیده می شود و 3 نوترون آزاد نیز تولید می گردد.

    مبحث دوم – ساختمان سلاحهای هسته ای و انواع آن

    تا پیش از ارائه فرضیه اینشتین، تنها 5 نوع عمده انرژی برای بشر شناخته شده بود که عبارت بودند از: انرژی مکانیکی، انرژی گرمایی، انرژی نوری، انرژی الکتریکی و انرژی شیمیایی. تا این هنگام بشر دریافته بود که انرژی موجود از بین نمی رود و نمی توان انرژی جدیدی را نیز به وجود آورد، بلکه انرژی شیمیایی موجود در این ماده به انرژی گرمایی و نوری تبدیل می شود و یا در لامپ، انرژی الکتریکی به انرژی نوری و گرمایی مبدل می گردد.

    اینشتین با ارائه فرضیه خود، راه را برای کشف انرژی ششم گشود: انرژی هسته ای. او معتقد بود که بین ماده و انرژی در جهان تعادلی وجود دارد، انرژی و ماده قابل تبدیل به یکدیگر هستند و هیچ کدام در جهان از بین نمی روند. اگر از کل مواد، مقداری ماده کم شود به انرژی تبدیل می گردد و همین امر در خصوص عکس آن نیز صادق است. وی همچنین معتقد بود که مقدار بسیار کمی ماده می تواند انرژی بسیار عظیمی تولید نماید. این فرضیه، مورد انتقاد بسیاری از دانشمندان واقع شد و حتی گروهی نیز که آن را پذیرفتند، اثبات عملی آن را غیر ممکن می دانستند. دانشمندان و محققان بسیاری انرژی و توان خود را صرف اثبات و یا رد این فرضیه نمودند و سرانجام، فیزیکدانی ایتالیایی به نام انریکو فرمی، دستگاهی ساخت و به کمک آن، فرضیه اینشتین را اثبات نمود. این دستگاه “راکتور هسته ای” نام دارد.

    مبحث سوم: انواع سلاح های هسته ای

    گفتار اول: شکافت هسته ای و اولین نسل از سلاحهای هسته ای

    اگر اورانیوم – 235 به مقدار کافی در اختیار باشد و در یکی از هسته ها شکافت رخ دهد، نوترون حاصله به هسته دیگری برخورد می کند و باعث ایجاد شکافت در آن هسته می گردد و مجدداً نوترون حاصله به هسته دیگری برخورد می کند و این چرخه همچنان ادامه می یابد. به این زنجیره اصطلاحاً “عکس العمل زنجیره ای” گفته می شود. واکنش در هر هسته اتم تنها  ثانیه طول می کشد. در 16 ژوئن 1945 در صحرایی در نیومکزیکو ، اولین انفجار هسته ای با رمز “تری نیتی” انجام شد و سه هفته بعد، اولین بمب اتمی ساخته شده از اورانیوم – 235، هیروشیما را با خاک یکسان کرد. قدرت این بمب معادل 13 کیلوتن تی.ان.تی بود و به این ترتیب، اولین نسل از سلاحهای هسته ای به وجود آمد که به “سلاح اتمی” معروف شد.

    اورانیوم – 235 تنها ماده ای نیست که از آن در ساخت سلاح اتمی استفاده می شود. اگر نوترونی به هسته اورانیوم – 238 برخورد کند، هسته ای با یک نوترون اضافی تشکیل می شود و این هسته از خود، اشعه بتا صادر می کند و با این عمل، تبدیل به پلوتونیم – 239 می شود. حال اگر نوترونی به پلوتونیم – 239 برخورد کند، زنجیره واکنشهایی همانند آنچه در اورانیوم – 235 رخ داد، به وقوع می پیوندد که منجر به انفجار هسته ای می شود. در روز 9 اوت 1945، بمب اتمی ساخته شده از پلوتونیم – 239 بر روی ناگازاکی پرتاب شد. که قدرتی تقریباً معادل 22 کیلو تن تی.ان.تی داشت. قدرت سلاحهای هسته ای نسل اول، معمولاً بین 10 تا 100 کیلوتن تی.ان.تی. می باشد. ولی شکافت هسته تنها شیوه ای نیست که از آن برای آزاد کردن انرژی هسته ای استفاده می شود. دانشمندان با کوشش بسیار شیوه دیگری را نیز ابداع نمودند: جوش هسته ای.

    گفتار دوم: جوش هسته ای و دومین نسل از سلاحهای هسته ای

    در جوش هسته ای، دو هسته از عناصر سبک با یکدیگر برخورد می کنند و هسته عنصر سنگین تری را به وجود می آورند. در نتیجه این فرایند، مقدار زیادی انرژی، اشعه گاما، نوترون و یا پروتون اضافی به دست می آید. این پدیده در درون خورشید رخ می دهد، بدین صورت که به علت گرمای بسیار زیاد، اتمهای هیدروژن با سرعت بسیار زیادی حرکت کرده و با یکدیگر برخورد می کنند و از این برخورد، هلیم و مقدار عظیمی انرژی به دست می آید. این همان انرژی و گرمایی است که ما از خورشید به دست می آوریم.

  • فهرست پایان نامه کاربرد سلاح های هسته ای از دیدگاه حقوق بین الملل

    فهرست:

     

    ندارد
     

    منبع:

     

    الف) کتابها

    Fujita, H.: "International Regulation of the Use of Nuclear Weapons", Kansai University Press, 1988.

    Karp, R.: "The Start Treaty and the Future of Strategic Nuclear Arms Control" in: SIPRI Yearbook 1992 : World Armaments and Disarmament, Oxford University Press , 1992

    Kils, S. and Arnett, E.: "Nuclear Arms Control" , in SIPRI Yearbook 1996 : World Armaments and Disarmament, Oxford University Press 1996.

    Macdonald, R.: "Nuclear Weapon Free Zones and Principles of International Law" in: Heere, W.(ed.): "International Lawand Its Sources: , Kluwer Law and Taxation Publishers, 1949.

    Momtaz, D. :"The United Nations and the Protection of the Envirnment : From Stockholm to Rio de Janerio" , Political Geography, vol. 15, nn.3 & 4, 1996.

    Prawitz, J. and Leonard, F.: "a Zone Free of Weapons of Mass Destruction in the Middle East" , United Nations Institute for Disarmament Research , New York and Geneva, 1996.

    Sadurska , R.: "Threats of Force" , American Journal of International Law, Vol. 82 , n.2, 1998.

    Schachter, O.: "Self Defence and the Rule of Law" , American Journal of International Law, vol. 83 , n.2, 1989.

    Schindler , D.: "Transformations in the Law of Neutrality Since 1945", in: Dellissen , A.(ed.) "Humanitarien Law of Armed Conflict, Challenges Ahead" , Martinus Nijhoff Publishers, 1991.

    Simpson, J.: "The Nuclear Non- Proliferation Regime after the NPT Review and Extention Conference" , in SIPRI Yearbook 1996 : Armaments, Disarmament and International Security, Oxford University Press, 1996.

    Westing, A.: "Warefare in a Fragile World : Conventional, Nuclear and Envirnmental Weapons" , in Thee, M.(ed.): "Arms and Disarmament, SIPRI findings" Oxford University Press, 1986.

    Cassese, A.: “Violence and Law in the Modern Age”, Translated by S.I.K. Greenleaves, Polity Press,1988.

    Child, J.: “Nuclear war, The Moral Dimension”, Transaction Book, First edn., 1986.

    Elliot, J. and Reginald, R.: “The Arms Control, disarmament and Military Security Dictionary”, ABC-CLIOinc., 1988.

    Grey. Y.: “The invisible Giants : A toms, Nuclei and Radioisotpes”, Little Brown and Company, First edn., 1969.

    Hess, F.: “chemistry Made simple”, Heinemanltd., Seconed edn., 1982.

    Lifton, R.: “Death in life”, penguin Books, First edn., 1971.

    Patterson, W.: “Nuclear Power”, Penguin Books, Second edn., 1983

    Singh, N. and Mcwhinney, E.: “Nuclear wedpons and contemporary international Law” Martinus Nijhoff publishers, 1988.

    “Arms control And Disarmament Agreements”, U.S.Arms Control And Disarmament Agency. 1975.

    Dissenting opinion of Judge Koroma, “Legality of The Threat or use of Nuclear Weapons, Advisory Opinoion ,I.C.J.Reports.1996. p.9.

     

     

    ب) آرای دیوان بین الملل دادگستری

    Case Concerning Military and Paramilitary Activities in and against Nicaragua, I.C.J. Reports, 1986.

    "Legality of the Threat or Use of Nuclear Weapons" , Advisory Opinion, I.C.J. Reports, 1996.

    "Legality of the Use by a State of Nuclear Weapons in Armed Conflicts", Advisory Opinion, I.C.J. Reports, 1996.

    پ) مقالات

    Blix , H.: "Means and Methods of Combat" , in : Pictet, J. (ed.): "International Dimensions of Humanitorian Law: , Unesco, 1988.

    Bothe , M.: "Chemical Warefare" , in "Bernhardt (ed.): "Encyclopedia of Public International Law" , Instalement 3,1982.

    Bothe , M.: "The Law of Neutrality" in : Fleck , D (ed.): "The Handbook of Humanitarian Law in Armed Conflicts", Oxford University Press, 1995.

    Draper, G.I.A.D.: "Indiscriminate Attack" in : Bernhardt (ed.) "Encyclopedia of  Public International Law" , Instalement 3, 1982.

    Dean, J.: “The INF Treaty”, in SIPRI Yearbook 1988: World Armaments and Disarmament”, OXFORD University Press, 1988

     

    ت) قطعنامه های مجمع عمومی و شورای امنیت

    G.A.Res. 1380 (XIV) , 20 Nov., 1959

    G.A.Res. 1625 (XIV) , 24 Nov., 1961

    G.A.Res. 1665 (XVI) , 4 Dec., 1963

    G.A.Res. 1884 (XVII) , 17 Oct., 1963

    G.A.Res. 2028 (XX) , 23 Nov., 1965

    G.A.Res. 2222 (XXI) , 14 Dec., 1966

    G.A.Res. 2444 (XXIII) , 19 Dec., 1968

    G.A.Res. 2660 (XXV) , 7 Dec., 1970

    G.A.Res. 3263 (XXIX) , 9 Dec., 1974

    G.A.Res. 3474 (XXX) , 11 Dec., 1975

    G.A.Res.50,1027,26 Avg.,1996

    G.A.Res.3472(XXX), 11 Dec.,1975

    G.A.Res.2963(XXIX).9 Dec.,1974:G.A.Res.3074(XXX)11Dec 1975

    G.A.Res.1(I).24 Jan.,1954

    G.A.Res.808(IX), 4 Nov,1954

    G.A.Res1380(XIV).20 Nov.1959

    G.A.Res 1649(XVI)8 Nov.1961

    G.A.Res.1653(XVI),24 Nov.1961

    G.A.Res33/7IB.14Dec,1978

    G.A.Res.35/1520.12Des,1980,G.A.Res 36,921,9Dec.1987

    S.C.Res.255 19 JVLy.1968

    S.C.Res.687,3 Apr.1991

     

    ج )‌مواضع دولتها

    IRAN (Silamic Repubic of ). Oral Statement, CR 95/26

    France. Oral Statement, CR 95/23 95/24

    UK. oral Statement, CR 95/34

     

     

    س ) روزنامه ها و نشریات فارسی:

    1- روزنامه اطلاعات

    2- روزنامه همشهری

    3- روزنامه شرق

    4- نشریه انتخاب

    5- نشریه جوان

    6- نشریه منشور (ضمیمه رسالت)

    7- نشریه صبح امروز

    8- نشریه شرق

    9- نشریه توسعه

    10- نشریه مردم سالاری

    11- نشریه کارو کارگر

    12- نشریه ابرار

    13- نشریه مطالعات راهبردی

    14- نشریه جهان اقتصاد

    15- نشریه دنیای اقتصاد

  • ثبت سفارش
    عنوان محصول
    قیمت