خلاصه پایان نامه درباره زراعت برنج
فصل اول:
مقدمه:
برنج از گیاهان زراعی مهم قاره آسیاست . دانه برنج و فراورده های حاصل از آن نزدیک به 40 درصد غذای مورد نیاز نصف مردم جهان را تشکیل می دهد و از لحاظ تولید جهانی نیز می تواند با گندم برابری کند (1).
برنج شامل دو گروه زراعی آسیایی و افریقایی است . در برنج های گروه آسیایی برنج معمولی یا اوریزا ساتیوا[1] وجود دارد که بومی آسیاست (تصویر 1-1) . در گروه برنج آفریقایی اوریزا گلابریما[2] را می توان نام برد که بومی آفریقاست (تصویر 2-1) . حدس زده می‌شود که زراعت برنج تقریبا 3000 سال قبل از میلاد مسیح در کشورهای هندوستان و چین متداول بوده است . گونه ساتیوا از لحاظ سطح زیر کشت، تولید ، و تغذیه اهمیت جهانی دارد . ولی زراعت و مصرف برنج گونه گلابریما بسیار کم است. و عمدتا به نقاط پراکنده ای در آفریقا محدود می شود (1).
سطح زیر کشت برنج پس از گندم از سایر غلات بیشتر است . نزدیک به 90 درصد سطح زیر کشت و تولید برنج به کشورهای خاور دور اختصاص دارد . بیش از نصف محصول سالانه برنج در جهان نیز در دو کشور هندوستان و چین تولید می شود . سطح زیر کشت و تولید منطقه آن به شرح جدول (1-1) است .
کشورهای گرمسیری و نیمه گرمسیری برمه ، تایلند ، ویتنام ، لائوس ، اندونزی ، فیلیپین ، پاکستان ، هندوستان ، ایالات متحده آمریکا ، ژاپن ، ایتالیا ، مصر ، اسپانیا ، چین ، برزیل ، کوبا ، مکزیک و استرالیا از جمله کشورهای تولید کننده برنج به شمار می رود . میزان تولید برنج در تایلند ، برمه ، ویتنام و لائوس بیش از مصرف داخلی است . نزدیک به 90 درصد برنج موجود در بازارهای بین المللی مربوط به این چهار کشور است . ایالات متحده امریکا ، برزیل ، ایتالیا و مصر از دیگر کشورهای صادر کننده برنج هستند .(1)
جدول (1-1) توزیع منطقه ای سطح زیر کشت و تولید شلتوک در جهان در سال 1971 برحسب درصد (1)
| منطقه |
سطح زیر کشت |
تولید |
| اروپا |
Jun-00 |
1-Jan |
| آمریکای شمالی |
Jun-00 |
1-Feb |
| آمریکای لاتین |
4-Feb |
3-May |
| خاور نزدیک |
May-00 |
Jun-00 |
| خاور دور |
Aug-90 |
0/90 |
| آفریقا |
2-Aug |
2-May |
| استرالیا |
کمتر 05/0 |
Jan-00
|
زراعت برنج در شمال ایران به ویژه در شهر رودسر ، و استان خوزستان تاریخچه طولانی دارد ; بنا به بعضی از روایات کشت این محصول قرن ها پیش از میلاد مسیح در زمان هخامنشیان رواج داشته است (1).
سطح زیر کشت ، تولید و عملکرد برنج در استانهای مختلف ایران برابر آمار منتشر شده از طریق وزارت کشاورزی در جدول (2-1) درج شده است. این جدول نشان می دهد که نزدیک به 80 درصد محصول برنج ایران در دو استان گیلان و مازندران تولید می شود . زراعت برنج در استانهای فارس ، خوزستان ، اصفهان ، آذربایجان شرقی ، و نیز گرگان و گنبد متداول است . در سطوح کوچکی از مناطق بسیار خشک کشور مثل بلوچستان نیز برنجکاری دیده می شود (1).
مهمترین مناطق تولید کننده برنج در استان گیلان عبارت انداز : آستارا، بندر انزلی، فومن، زیبا کنار، رضوان شهر،خمام، لشت نشاء، هشت پر طوالش، لولمان، کوچصفهان، صومعه سرا ، آستانه اشرفیه، رودبار، رودسر، رشت ، سیاهکل ، لاهیجان و لنگرود .
مهمترین مناطق تولید کننده برنج در استان مازندران عبارت انداز : چالوس ،تنکابن،قائم شهر،نوشهر،ساری،آمل،بابل،نور،محمود آباد،علمده (رویان) گرگان گنبد (3) .
تولید برنج ایران تا اوایل دهه 1340 می توانست نیازهای داخلی کشور را تا حدی تامین کند اما در حال حاضر با توجه به افزایش سریع جمعیت و بهبود قدرت خرید مردم محصول داخلی کفاف نیازها را نمی دهند و مقادیر قابل توجهی برنج همه ساله به ناچار از خارج وارد کشور می شود (1).
جدول (2-1) سطح زیر کشت و میزان تولید شلتوک در سال 1366 در ایران (1)
| ردیف |
استانها |
سطح زیر کشت |
تولید کل |
| 1000) هکتار) |
( تن1000) |
| 1 |
آذربایجان شرقی |
7-Jul |
25 |
| 2 |
آذربایجان غربی |
Aug-00 |
1-Apr |
| 3 |
اصفهان |
6-May |
28-Sep |
| 4 |
ایلام |
1-May |
2-Jul |
| 5 |
چهار محال و بختیاری |
2-May |
7 |
| 6 |
خراسان |
Jun-00 |
1-May |
| 7 |
خوزستان |
Sep-36 |
7/104 |
| 8 |
زنجان |
4-Aug |
14-Jun |
| 9 |
سیستان و بلوچستان |
2-Sep |
5-Apr |
| 10 |
فارس |
28 |
1/106 |
| 11 |
کردستان |
Jan-00 |
Jan-00 |
| 12 |
کرمان |
Jan-00 |
Mar-00 |
| 13 |
کهکیلویه و بویراحمد |
4-Aug |
13-Mar |
| 14 |
گرگان و گنبد |
17 |
Feb-53 |
| 15 |
گیلان |
3/208 |
9/645 |
| 16 |
لرستان |
Apr-00 |
Sep-00 |
| 17 |
مازندران |
1/204 |
3/792 |
| |
کل |
527 |
3/1803 |
کل سطح زیرکشت برنج در کشور ایران از 377 هزار هکتار در سال 1351 به 588 هزار هکتار در سال 72-1371 و به میزان 56 درصد افزایش یافته است ، در صورتی که کل تولید برنج در این مدت به حدود 2/2 برابر رسیده است . در این مدت میانگین تولید در واحد سطح از 2679 کیلوگرم در هکتار به 3886 کیلوگرم در هکتار افزایش یافته است، جدول (3-1) (2).
فهرست پایان نامه درباره زراعت برنج
فهرست:
فهرست مندرجات.. ﻫ
فهرست اختصارات ی
فهرست نمودارها و اشکال
فهرست جداول
چکیده
1
فصل اول: مقدمه 4
فصل دوم: گیاهشناسی
2-1- گیاهشناسی Allium hirtifolium 8
2-2- انتشار جغرافیایی 8
2-3- کاریولوژی 8
2-4- موارد مصرف 10
2-4-1- مصارف غذایی 10
2-4-2- استفاده در طب سنتی 10
2-5- تحقیقات انجام شده در Allium hirtifolium10
2- 6- جنس Allium spp. 2-6-1- مشخصات عمومی و طبقه بندی 11
2-6-2- خصوصیات شیمیایی 13
2-6-3- کاریولوژی 13
2-7- ارزشهای اقتصادی گونه های جنس آلیوم 14
2-8- زیرجنسهای جنس آلیوم 14
2-8-1- زیر جنس Allium 15
2-8-2- زیر جنس Rhizirideum15
2-8-3- زیر جنس Melanocrommyum15
عنوان صفحه
2-8-4- زیر جنس Amerallium
2-9- مراحل نمو در آلیومها 16
2-9-1- جوانه زنی بذر 16
2-9-2- سبز شدن بذور و نمو گیاهان نورسته 17
2-9-3- دوره جوانی و انتقال به مرحله تولید مثلی 17
2-9-4- رشد و نمو سالیانه پس از بلوغ 19
2-9-4-1- گونه های پیاز دار 19
2-9-4-1-1- گونه های پیازدار با مبدا مدیترانه 20
2-9-4-1-2- گونه های گلدار با مبدا ایرانو تورانی 20
2-9-4-3- آلیومهای خوراکی 23
2-9-5- تکثیر 24
2-9-5-1- تکثیر از راه بذر 24
2-9-5-2- تکثیر رویشی 25
2-9-5-3- کشت بافت در آلیومها 26
2-10- اصلاح ژنتیکی در آلیومها و استفاده از گونه های وحشی Allium26
2-10-1- بانک های بذر آلیوم در دنیا 27
2-10-2- بانک های ژن آلیوم در دنیا 27
2-10-3- عملیات نگهداری و اصلاحی در مراکز جمع آوری و نگهداری آلیوم ها 27
2-11- بررسی تنوع ژنتیکی و عوامل ایجاد تنوع 28
2-11-1- تجزیه کلاستر 31
2-11-2- تجزیه به مولفه اصلی 31
2-11-3- معیارهای فاصله یا شباهت ژنتیکی 32
2-12- مراکز تنوع جنس Allium32
2-13- مصارف مختلف آلیومها در دنیا 33
فصل سوم: بررسی مولکولی به کمک نشانگرRAPD
عنوان صفحه
3-1- نشانگر چیست؟ 38
3-2- کاربرد های نشانگرهای مولکولی 38
3-3- انواع نشانگرها 39
3-4- نشانگر RAPD40
3-4-1- مراحل روش RAPD41
3-4-1-1- استخراج DNA41
3-4-1-2- تخمین غلظت DNA41
3-4-1-3- انجام واکنش 42 RAPD
3-4-1-4- الکتروفورز محصولات 42 PCR
3-4-2- تجزیه داده های RAPD43
3-4-3- تکرار پذیری RAPD43
3-4-3-1- کیفیت و کمیت 43 DNA
3-4-3-2- آلودگی بیولوژیک 43
3-4-3-3- غلظت آغازگر 44
3-4-3-4- غلظت منیزیم 44
3-4-3-5- تکرارپذیری نیمرخ های دستگاه PCR44
3-4-3-6- زمان واسرشته سازی 44
3-4-3-7- درجه حرارت اتصال 45
3-4-3-8- مدت زمان بسط یا توسعه طویل شدن 45
3-4-3-9- دقت کردن در پیپت نمودن 45
3-5- مزایای RAPD 45
3-6- معایب RAPD46
3-7- تحقیقات انجام شده با کمک نشانگر RAPD در جنس الیوم 47
فصل چهارم: نشانگرهای مورفولوژیک
عنوان صفحه
4-1- مزایای نشانگرهای مورفولوژیک 50
4-2- معایب نشانگرهای مورفولوژیک 50
4-3- مقایسه مورفولوژیک آلیوم ها 51
4-3-1- گروه های پیازدار 52
4-3-2- گروه های ریزوم دار 52
4-3-3- گونه های آلیوم خوراکی 52
4-4- کاربرد نشانگرهای مورفولوژیک در جنس آلیوم 53
4-5- اساس ژنتیکی بعضی صفات مورفولوژیک در آلیوم ها 55
4-5-1- برگ و نشاء ها 55
4-5-2- ساقه گلدهنده 56
4-5-3- پیاز 56
4-5-4- گل 57
فصل پنجم: بررسی فیتوشیمیایی
5-1- تاریخچه استفاده از آلیومها در تغذیه و درمان بیماریها 59
5-2- ترکیبات شیمیایی موجود در گیاهان جنس آلیوم 60
5-2-1- ترکیبات فرار 60
5-2-2- ترکیبات غیر فرار 60
5-3- تاریخچه شناسایی آلیسین 61
5-4- چگونگی تشکیل آلیسین 61
5-5- روشهای تجزیه و شناسایی اجزاء تشکیل دهنده اسانس و
عصاره های استخراج شده از گیاهان 62
5-5-1- کروماتوگرافی 62
5-5-2- کروماتوگرافی لایه نازک (TLC)63
5-5-3- کروماتوگرافی ستون 63
5-5-4- گاز کروماتوگرافی 64
عنوان صفحه
5-5-5- طیف سنجی مادون قرمز (IR)64
5-5-6- طیف سنجی ماوراء بنفش (UV) و مرئی (Visible – Spectroscopy)64
5-5-7- رزنانس مغناطیسی هسته (nmr)65
5-5-8- گاز کروماتوگرافی قدام با طیف سنجی جرم (GC-Mass)65
فصل ششم: مواد و روشها
6-1- نمونه های گیاهی 69
6-2- دستگاههای مورد استفاده 70
6-3- مواد مورد استفاده 71
6-4- روشها 72
6-4-1- ارزیابی مورفولوژیکی 72
6-4-1-1- مواد و طرح آزمایشی 72
6-4-1-2- یادداشت برداری و ثبت خصوصیات 72
6-4-2- ارزیابی مولکولی 72
6-4-2-1- استخراج DNA73
6-4-2-2- ارزیابی کمی و کیفی نمونه های DNA74
6-4-2-3- الکتروفورز DNA75
6-4-2-4- شرایط واکنشهای PCR-RAPD76
6-4-3- ارزیابی فیتوشیمیایی 78
6-4-3-1- روش کروماتوگرافی لایه نازک (TLC) در تشخیص وجود آلیسیس 79
6-4-3-2- تعیین مقدار آلیسیس به روش اسپکتروفتومتری 80
6-4-3-2-1- آماده سازی پیازهای A.hirtifolium81
6-4-3-2- نحوه اندازه گیری جذب در دستگاه اسپکتروفتومتری 82
فصل هفتم: بحث و نتایج 84
عنوان صفحه
7-1- گروه بندی اکوتیپها با نشانگر RAPD85
7-2- گروه بندی بر اساس صفات مورفولوژیک 90
7-3- بررسی اکوتیپها از دیدگاه فیتوشیمیایی 92
7-4- مقایسه داده های RAPD و مورفولوژیکی 96
7-5- مقایسه داده های مورفولوژیک و آلیسیس 96
7-6- نتیجه گیری نهایی 98
7-7- پیشنهادات 98
منابع 100
خلاصه پایان نامه به زبان انگلیسی 107
منبع:
ندارد